പ്രശസ്ത ഇന്ത്യൻ ചരിത്രകാരി മണികർണിക ദത്ത (37) യുകെയിൽ നിന്ന് നാടുകടത്തൽ നേരിടുന്നു—12 വർഷം യുകെയിൽ താമസിച്ചിട്ടും, ഗവേഷണ യാത്രകൾക്കായി 691 ദിവസം വിദേശത്ത് ചെലവഴിച്ചതിനാൽ ഹോം ഓഫീസ് അവരുടെ indefinite leave to remain (ILR) അപേക്ഷ നിരസിച്ചു. പത്ത് വർഷത്തിനിടെ അനുവദനീയമായ 548 ദിവസത്തെക്കാൾ 143 ദിവസം കൂടുതലാണ് ഇത്. ഓക്സ്ഫോർഡ് സർവകലാശാല പൂർവ വിദ്യാർത്ഥിനിയും യൂണിവേഴ്സിറ്റി കോളേജ് ഡബ്ലിനിലെ അസിസ്റ്റന്റ് പ്രൊഫസറുമായ ദത്തയുടെ ഈ വിധി, മാർച്ച് 16-17-ന് വാർത്തയായപ്പോൾ, അക്കാദമിക് വൃന്ദങ്ങളെയും മലയാളി പ്രവാസികളെയും ആശയക്കുഴപ്പത്തിലാക്കുന്നു.

ഗവേഷണവും പ്രതിസന്ധിയും

ബ്രിട്ടീഷ് സാമ്രാജ്യത്വ ചരിത്രവും ദക്ഷിണേഷ്യയിലെ വൈദ്യശാസ്ത്ര ചരിത്രവും പഠിക്കുന്ന ദത്തയ്ക്ക്, മറ്റെവിടെയും ലഭ്യമല്ലാത്തവ ഇന്ത്യയിലെ കൊളോണിയൽ ആർക്കൈവുകൾ നേരിട്ട് സന്ദർശിക്കേണ്ടത്  ആവശ്യമായിരുന്നു. ഓക്സ്ഫോർഡ്, ബ്രിസ്റ്റോൾ, ഡബ്ലിൻ എന്നിവിടങ്ങളിലെ ജോലിക്കും അന്താരാഷ്ട്ര സമ്മേളനങ്ങൾക്കും  യാത്രകൾ അനിവാര്യമായിരുന്നു. “എനിക്ക് പുറത്തുപോകാൻ ആവശ്യപ്പെട്ട ഇമെയിൽ ലഭിച്ചപ്പോൾ ഞെട്ടിപ്പോയി,” എന്ന് ദത്ത പറയുന്നു. “12 വർഷമായി ഇവിടെ ജീവിക്കുന്നു—ഓക്സ്ഫോർഡിൽ മാസ്റ്റേഴ്സിന് വന്നതു മുതൽ എന്റെ ജീവിതത്തിന്റെ വലിയ ഭാഗം യുകെയിലാണ്.” അവരുടെ ഭർത്താവ്, ഗ്ലാസ്ഗോ സർവകലാശാലയിലെ സീനിയർ ലക്ചറർ ഡോ. സൗവിക് നഹ,: “ഇത് ഞങ്ങൾക്ക് മാനസികമായി തളർത്തുന്നതാണ്” എന്ന് അഭിപ്രായപ്പെട്ടു.

ഹോം ഓഫീസിന്റെ വിവാദ തീരുമാനം

“നിങ്ങൾ ഇപ്പോൾ യുകെ വിടണം സ്വമേധയാ പോകാത്തപക്ഷം 10 വർഷത്തെ വിലക്കും നിയമനടപടിയും നേരിടേണ്ടി വരും,” എന്ന് ഹോം ഓഫീസിന്റെ കത്തിൽ പറയുന്നു. 1 0 വർഷത്തെ വിവാഹവും ദക്ഷിണ ലണ്ടനിലെ വീടും ഉണ്ടായിട്ടും ദത്തയ്ക്ക് യുകെയിൽ “കുടുംബ ജീവിതം” ഇല്ലെന്ന് അവർ വാദിക്കുന്നു. എന്നാൽ, 2024 ഒക്ടോബറിൽ നഹയുടെ ILR അപേക്ഷ അംഗീകരിക്കപ്പെട്ടത് വൈരുദ്ധ്യം എടുത്തുകാട്ടുന്നു.

ദത്തയുടെ പശ്ചാത്തലവും വാദവും

കൊൽക്കത്തയിൽ നിന്ന് മോഡേൺ ഹിസ്റ്ററിയിൽ MA നേടിയ ദത്ത, ഓക്സ്ഫോർഡിൽ Wellcome Trust സ്കോളർഷിപ്പോടെ ഹിസ്റ്ററി ഓഫ് സയൻസ്, മെഡിസിൻ, ടെക്നോളജി എന്നിവയിൽ MSc പൂർത്തിയാക്കി. 2012-ൽ സ്റ്റുഡന്റ് വിസയിൽ എത്തി, പിന്നീട് “ഗ്ലോബൽ ടാലന്റ്” വഴി നഹയുടെ ആശ്രിതയായി സ്പൗസ് വിസയിലേക്ക് മാറി. യൂണിവേഴ്സിറ്റി കോളേജ് ഡബ്ലിനിൽ കൊളോണിയലിസവും വൈദ്യശാസ്ത്രവും പഠിപ്പിക്കുന്ന അവർ, 548 ദിവസത്തെ പരിധി അവഗണിക്കുന്നത് ഗവേഷണ യാഥാർത്ഥ്യങ്ങളെ തിരിച്ചറിയുന്നില്ലെന്ന് അവരുടെ അഭിഭാഷകൻ നാഗ കാന്തിയ വാദിച്ചു: “ഈ യാത്രകൾ  വ്യക്തിപരം ആയ കാര്യത്തിന് ആയിരുന്നില്ല, തീസിസും ഗവേഷണ ആവശ്യങ്ങളും പൂർത്തിയാക്കാൻ ഈ യാത്രകള് അത്യാവശ്യമാണ്.” മൂന്ന് മാസത്തിനുള്ളിൽ തീരുമാനം പുനഃപരിശോധിക്കാമെന്ന് ഹോം ഓഫീസ് സമ്മതിച്ചെങ്കിലും, ദത്ത ഇപ്പോൾ അനിശ്ചിതത്വത്തിലാണ്.

വിമർശനവും മാധ്യമ ശ്രദ്ധയും

Times of India (മാർച്ച് 16) ദത്തയെ “ഇന്ത്യയുടെ കൊളോണിയൽ ഭൂതകാലം അനാവരണം ചെയ്യുന്ന ചരിത്രകാരി” എന്ന് വിശേഷിപ്പിച്ചു. ബ്രെക്സിറ്റിന് ശേഷം ആഗോള സഹകരണം അനിവാര്യമായപ്പോൾ, ഇത്തരം തീരുമാനങ്ങൾ യുകെ പ്രതിഭകളെ നഷ്ടപ്പെടുത്തുന്നതായി വിമർശകർ പറയുന്നു. നഹയുടെ അംഗീകാരവും ദത്തയുടെ നിരസനവും ഒരേ നിയമത്തിന് കീഴിലാണെങ്കിലും വ്യത്യാസം വിദഗ്ധരെ അമ്പരപ്പിക്കുന്നു.